Karadeniz gerilimi tırmanırken Türkiye ile Rusya arasında neler oluyor?

T24 Dış Haberler
Rusya’nın 17 Temmuz’da Tahıl Anlaşması’na katılımını durdurarak Tahıl Koridoru girişimini fiilen sonlandırmasının ardından Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle gerilimin merkezlerinden biri haline gelen Karadeniz’de sular daha da ısınmaya devam ediyor.
Türkiye’nin Rusya ile çatışmaktan kaçınması, işgal girişiminin başlamasından bu yana benimsediği dengeleyici rolü sürdürme çabası olarak değerlendiriliyor.
Moskova ve Ankara, Mayıs ayında gerçekleşen cumhurbaşkanlığı seçimleri ve genel seçimler öncesinde sıcak ilişkilere sahipti. Ancak son aylarda iki ülkeyi karşı karşıya getirebilecek bazı gelişmeler yaşandı.
Ankara, Ukrayna Devlet Başkanı Vlodimir Zelenski’nin Temmuz ayı başlarında İstanbul’a yaptığı ziyarette Ukrayna’nın NATO üyeliğine tam destek açıkladı. Esir Takası Anlaşması gereğince savaşın sonuna kadar Türkiye’de kalması gereken Azak Taburu komutanlarını serbest bırakıldı. Son olarak da Erdoğan, İsveç’in NATO üyeliğine yeşil ışık yaktı.
Putin ise 17 Temmuz’da ülkesinin, geçen yıl Türkiye ve Birleşmiş Milletler’in arabuluculuğunda yürütülen Ukrayna tahılının Karadeniz’den güvenli bir şekilde taşınmasına izin veren anlaşmadan çekildiğini duyurdu.
6 Ağustos’ta Rus kuvvetleri, Türkiye’nin uluslararası üne sahip drone devi Baykar’a tedarik sağlayan Ukraynalı motor üreticisi Motor Sich’i vurdu. Şirketin TB2 insansız hava araçları, Ukrayna’nın Rus kuvvetlerine karşı savunmasında kritik bir rol oynamıştı. Defence News’e konuşan üst düzey bir Türk diplomat, saldırıyı “birkaç Türk girişimi üzerine Rusya’nın sembolik bir uyarısı” olarak nitelendirdi.
13 Ağustos’ta ise Rus kuvvetleri, Karadeniz’de Şükrü Okan gemisine baskın düzenledi. Moskova, Şükrü Okan baskınının görüntülerini yayımladı. Ancak kamuoyunda Ankara’nın baskına yeterli tepkiyi vermediği görüşleri ortaya çıktı. Bunun üzerine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı bir açıklama yayımlayarak “Gemi Türk bayraklı değil, muhataplar ikaz edildi” ifadelerini kullandı.
TIKLAYIN | Rusya, Şükrü Okan adındaki ticari gemiye uyarı ateşi açtığını duyurdu
TIKLAYIN | “Rusları eleştirmekten ödleri kopuyor, başka bir ülke olsa ortalığı ayağa kaldırırlardı!”
TIKLAYIN | İletişim Başkanlığı’ndan açıklama: Gemi Türk bayraklı değil, muhataplar ikaz edildi
Tahıl Anlaşması mı, Batı ile denge arayışı mı?
Al Monitor’dan Barin Kayaoğlu’na konuşan analist Yörük Işık, “Ukrayna’daki savaş nedeniyle Rusya’nın başı ciddi şekilde belada ancak Türk tarafı avantajlarını kullanmıyor” dedi. Işık, Ankara’nın görece sessizliğinin Moskova’yı Tahıl Anlaşması’na geri dönmeye ikna etme çabalarıyla ilgili olabileceğini de sözlerine ekledi.
Kadir Has Üniversitesi’nden Uluslararası İlişkiler doçenti Onur İşçi, Türkiye’nin yaklaşımını Rusya ile Batı arasında denge sağlama çabalarıyla açıkladı. Al-Monitor’a konuşan İşçi, Batı ile daha yakın ilişkilerin Rusya’dan kopmak anlamına gelmediğini ancak “Batı’nın Rusya’ya yönelik yaptırımlarına kayıtsız şartsız uymanın Türkiye için uygulanabilir bir plan olmadığı gibi mümkün de olmadığını” söyledi.
“Putin ve Erdoğan ortak bir paydada buluşabilir”
Erdoğan ve Putin’in yakın zamanda yüz yüze görüşüp görüşmeyeceği merak konusu. Ancak Al Monitor haberine göre iki liderin büyük olasılıkla ortak paydada buluşması bekleniyor.

